Rok produkcji opony znajdziesz na jej bocznej ścianie, na końcu kodu DOT. Ostatnie cztery cyfry wskazują tydzień i rok wytworzenia, dlatego zapis 3120 oznacza 31. tydzień 2020 roku. Sprawdź, jak odczytać ten symbol i ocenić, czy ogumienie nadal nadaje się do jazdy.
Gdzie na oponie znajduje się rok produkcji?
Poszukaj na boku opony oznaczenia zaczynającego się od liter DOT. Kod może zawierać symbole fabryki, rozmiaru oraz inne dane identyfikacyjne, ale interesująca Cię data znajduje się na jego końcu.
Końcowe cztery cyfry są zwykle umieszczone w wypukłym lub wklęsłym owalu. Oznaczenie może być widoczne tylko po jednej stronie opony. Jeśli nie ma go od strony zewnętrznej, sprawdź wewnętrzną ścianę albo poproś o pomoc pracownika serwisu.
W kodzie DOT dwie pierwsze cyfry oznaczają numer tygodnia, a dwie ostatnie – rok produkcji opony.
Jak odczytać kod DOT?
Interpretacja czterocyfrowego kodu jest prosta. Dwie pierwsze cyfry określają tydzień produkcji, natomiast kolejne dwie wskazują rok.
Przykład: zapis 1823 oznacza produkcję w 18. tygodniu 2023 roku. Ten tydzień przypada na kwiecień.
Inny przykład to kod 4714. Opona z takim oznaczeniem powstała w 47. tygodniu 2014 roku, czyli pod koniec listopada.
Numer tygodnia a miesiąc produkcji
Numer tygodnia pozwala orientacyjnie określić miesiąc, w którym wykonano oponę:
| Numer tygodnia | Przybliżony miesiąc | Przykład |
| 01–05 | Styczeń | 0311 – styczeń 2011 |
| 06–09 | Luty | 0818 – luty 2018 |
| 10–14 | Marzec | 1216 – marzec 2016 |
| 15–18 | Kwiecień | 1823 – kwiecień 2023 |
| 19–23 | Maj | 2006 – maj 2006 |
| 24–27 | Czerwiec | 2520 – czerwiec 2020 |
| 28–31 | Lipiec | 3022 – lipiec 2022 |
| 32–36 | Sierpień | 3421 – sierpień 2021 |
| 37–40 | Wrzesień | 3820 – wrzesień 2020 |
| 41–45 | Październik | 4224 – październik 2024 |
| 46–49 | Listopad | 4722 – listopad 2022 |
| 50–52 | Grudzień | 5021 – grudzień 2021 |
Co oznacza trzycyfrowy kod DOT?
Opony wyprodukowane przed 2000 rokiem mogą mieć trzycyfrowe oznaczenie daty. Pierwsze dwie cyfry nadal wskazują tydzień, lecz ostatnia pokazuje tylko ostatnią cyfrę roku.
Zapis 349 może oznaczać 34. tydzień 1989 albo 1999 roku. W niektórych oponach z lat 90. dodawano trójkąt, który miał ułatwić odróżnienie dekady, jednak nie stosowano go zawsze.
Trzycyfrowy kod jest więc nieprecyzyjny. Ze względu na wiek takie ogumienie nie powinno być traktowane jako bezpieczne do codziennej eksploatacji.
Dlaczego wiek opony ma znaczenie?
Guma starzeje się także wtedy, gdy opona nie jest używana. Kontakt z tlenem, wilgocią, wysoką temperaturą i promieniowaniem UV stopniowo zmienia jej strukturę.
Z czasem mieszanka gumowa traci elastyczność, a boki i bieżnik stają się bardziej podatne na pęknięcia. W starszym ogumieniu może pojawić się:
- pogorszenie przyczepności na suchej i mokrej nawierzchni,
- wydłużona droga hamowania,
- pękanie ścian bocznych lub bieżnika,
- większe ryzyko uszkodzenia podczas jazdy,
- wzrost oporów toczenia i zużycia paliwa.
Biały, trudny do usunięcia nalot na gumie może świadczyć o utlenieniu powierzchni. Nie jest to jednak jedyny sygnał zużycia. Ocenę warto połączyć ze sprawdzeniem bieżnika, ciśnienia i ewentualnych deformacji.
Jak ocenić wiek i stan opony?
Sam rok produkcji nie przesądza jeszcze o stanie ogumienia. Opona przechowywana w ciemnym, chłodnym i suchym miejscu może zachować właściwości dłużej niż produkt eksploatowany przez kilka sezonów w pełnym słońcu.
Podczas oględzin sprawdź następujące elementy:
- odczytaj czterocyfrowy kod DOT,
- obejrzyj boki opony pod kątem pęknięć i wybrzuszeń,
- sprawdź, czy bieżnik zużywa się równomiernie,
- odszukaj wskaźniki zużycia między klockami bieżnika,
- porównaj stan wszystkich opon zamontowanych na pojeździe.
Wskaźniki zużycia pokazują minimalny dopuszczalny poziom bieżnika. Jeżeli jego powierzchnia zrówna się ze wskaźnikiem, oponę należy wymienić, niezależnie od tego, ile kilometrów przejechała.
Opona może wyglądać dobrze, a mimo to mieć osłabioną gumę. Wiek, sposób przechowywania i stan techniczny trzeba oceniać razem.
Kiedy wymienić stare ogumienie?
Producenci często zalecają wymianę opon po 8 latach od daty produkcji, nawet jeśli bieżnik nie osiągnął jeszcze granicy zużycia. Po upływie 10 lat ogumienie powinno zostać wycofane z użytkowania.
Wymiana jest potrzebna wcześniej, gdy pojawią się pęknięcia, wybrzuszenia, odkształcenia, nierówne zużycie albo ślady uszkodzenia karkasu. Dotyczy to również opon z pozornie dużą głębokością bieżnika.
Norma PN-C94300-7 określa, że w Polsce za nowe mogą być uznawane opony, które od daty produkcji nie mają więcej niż trzy lata, pod warunkiem właściwego przechowywania. W innych państwach europejskich spotyka się często granicę pięciu lat.
Jak przechowywać opony?
Warunki składowania wpływają na tempo starzenia gumy. Opony powinny być chronione przed słońcem, źródłami ciepła, wilgocią, olejami i chemikaliami.
Podczas przechowywania zapewnij im:
- ciemne i suche pomieszczenie,
- stabilną temperaturę, najlepiej nie wyższą niż 15°C,
- ograniczony kontakt z promieniowaniem UV,
- pozycję dopasowaną do sposobu przechowywania,
- brak nacisku ostrych przedmiotów i substancji ropopochodnych.
Przed założeniem opon po przerwie sezonowej obejrzyj je w dobrym świetle. Jeśli masz wątpliwości, serwis może ocenić stan gumy, bieżnika i konstrukcji opony.
Jakie inne oznaczenia znajdują się na boku opony?
Kod DOT to tylko jedna z informacji umieszczonych na ogumieniu. Pozostałe symbole pomagają dobrać produkt do samochodu, obciążenia i warunków jazdy.
Rozmiar opony
W oznaczeniu 205/55 R17 liczba 205 oznacza nominalną szerokość opony w milimetrach, a 55 wskazuje wysokość boku wyrażoną jako procent szerokości. Litera R informuje o radialnej budowie, natomiast 17 oznacza średnicę felgi w calach.
Indeks nośności i prędkości
Zapis 91 V łączy indeks nośności z indeksem prędkości. Liczba 91 odpowiada maksymalnemu obciążeniu jednej opony według tabeli producenta, a litera V określa dopuszczalną prędkość przy tym obciążeniu.
Oznaczenia zimowe
Symbol 3PMSF, czyli trzy szczyty górskie z płatkiem śniegu, potwierdza przejście określonego testu zimowego. Sam napis M+S oznacza błoto i śnieg, lecz nie potwierdza parametrów zimowych w takim zakresie jak piktogram 3PMSF.
Opony bezdętkowe
Napis Tubeless oznacza konstrukcję bezdętkową. Określenie Tube type wskazuje, że opona wymaga zastosowania dętki, która musi być z nią kompatybilna.
Oznaczenie OE
Symbol OE wskazuje oponę opracowaną i zatwierdzoną do pierwszego montażu przez producenta konkretnego samochodu. Przykładowo AO odnosi się do Audi, MO do Mercedes-Benz, a N0, N1 lub N2 do Porsche.
Warto zapamiętać:
- Rok produkcji znajduje się na końcu kodu DOT.
- Dwie pierwsze cyfry oznaczają tydzień, a dwie ostatnie rok.
- Data DOT może być widoczna tylko po jednej stronie opony.
- Po 8 latach warto rozważyć wymianę ogumienia.
- Po 10 latach opony nie powinny być używane.